Milliy sertifikat biologiya: genetika masalalari va tayyorgarlik
Yangilangan: 14-oktabr, 2026 5 daqiqa
Biologiya imtihonida nazariya bilan birga hisoblash masalalari ham bor: DNK, genetika va populyatsiya bo‘yicha. Bu masalalar bir nechta qoidaga tayanadi - ularni bilsangiz, ochiq qismdan yaxshi ball olasiz.
Imtihon tuzilishi
Rasmiy namunada: 1-35 yopiq testlar (1,3 va 2,2 ball) va 36-45 ochiq topshiriqlar (a) 1,5 + b) 1,7 ball). Jami 100 xom ball, 150 daqiqa.
Masalalar uchun asosiy qoidalar
- Komplementarlik: A = T (2 ta vodorod bog‘), G = C (3 ta vodorod bog‘); A + G = T + C = 50 %.
- Qo‘shni nukleotidlar orasidagi masofa 0,34 nm - fragment uzunligidan juftlar sonini topasiz.
- Bitta aminokislotani 3 nukleotiddan iborat kodon kodlaydi.
- Xardi-Vaynberg: p + q = 1 va p² + 2pq + q² = 1; retsessiv belgililar ulushi q² ga teng.
- Digibrid chatishtirishda (AaBb × AaBb) fenotiplar nisbati 9 : 3 : 3 : 1.
Nazariy mavzular
- Hujayra tuzilishi va organoidlarning vazifalari.
- Mitoz va meyoz bosqichlari.
- Fotosintez va energiya almashinuvi (glikoliz, Krebs sikli).
- Odam fiziologiyasi: qon aylanish, nafas, hazm, nerv tizimi.
- Evolyutsiya va ekologiya.
